ધોરણ 12 | విષય: Gujarati
'ઉછીનું માગનારાઓ' હાસ્યનિબંધમાં લેખકે આવા લોકોના સ્વભાવની વિવિધ ખાસિયતો વર્ણવી છે:
યાચકવૃત્તિ અને નિર્લજ્જતા: આવા લોકો કોઈપણ નાની કે કીમતી વસ્તુ નિઃસંકોચ માગી લે છે. તેમનામાં માન-સન્માન કે શરમ જેવું હોતું નથી.
પરોપજીવીપણું: તેઓ પોતે વસાવ્યા વિના બીજાના ભોગે જ જીવે છે. પાડોશીના ઘરે નવી વસ્તુ આવે એટલે તે પોતાને માટે જ આવી હોય તેમ માને છે.
લાપરવાહી અને દોષારોપણ: ઉછીની લીધેલી વસ્તુઓ તેઓ બેદરકારીથી વાપરે છે. જો વસ્તુ તૂટી કે ભાંગી જાય, તો તેનો દોષ વસ્તુની બનાવટ પર કે વસ્તુ લાવનાર વ્યક્તિ પર ઢોળી દે છે.
ઉછીનું ન આપવાનો સ્વભાવ: તેઓ પોતે બીજા પાસેથી બધું માગે છે, પણ જ્યારે કોઈ તેમની પાસે કંઈ માગવા જાય ત્યારે તેમની પાસે વસ્તુ ખલાસ જ હોય છે અથવા બાજુએ મુકાઈ ગઈ હોય છે.
નટવરલાલ બુચ લિખિત 'ઉછીનું માગનારાઓ' શીર્ષક અત્યંત સચોટ, માર્મિક અને યથાર્થ છે. આ આખોય નિબંધ સમાજના એવા વર્ગ પર આધારિત છે જે કાયમ બીજા પાસેથી વસ્તુઓ ઉછીની માગીને જ પોતાનું જીવન નભાવે છે.
લેખકે પોતાના જીવનના અનુભવો અને ગિધુભાઈ-મેનાબહેન તથા ઉછી ડોશી જેવાં પાત્રોના માધ્યમથી ઉછીનું માગનારાઓની ગીધદ્રષ્ટિ, બેદરકારી, અવિવેક અને પરોપજીવી મનોવૃત્તિને હાસ્ય-કટાક્ષની શૈલીમાં રજૂ કરી છે. સમગ્ર નિબંધનું કથાવસ્તુ ‘ઉછીનું માગવાની’ આસપાસ જ ઘૂમે છે. આથી, આ કૃતિ માટે ‘ઉછીનું માગનારાઓ’ શીર્ષક સંપૂર્ણપણે યોગ્ય અને ન્યાયસંગત ઠરે છે.