chapter 9

ધોરણ 12 | విષય: Gujarati

1. નીચેના પ્રશ્નોના એક-એક વાક્યમાં ઉત્તર લખો :

સાચો જવાબ: પતિને મનાવવાના આત્યંતિક પ્રયત્નો છતાં પતિ રિઝાતા નથી અને ભવના અબોલા (આખી જિંદગીના અબોલા) રાખ્યા છે, તેથી લોકગીતની નાયિકા વ્યથિત છે.

સાચો જવાબ: લોકગીતની નાયિકા આકાશમાં ઊડતી અધ્ધર સમડીને સંદેશો લઈ જવાનું કાર્ય સોંપે છે.

સાચો જવાબ: નાયિકા પોતાના પિતા (દાદા) ને ડેલીએ સંદેશો મોકલવા ઝંખે છે.

સાચો જવાબ: પિતાએ (દાદાએ) પુત્રીને સલાહ આપી કે "હે દીકરી! દુઃખ હોય તો વેઠવું પડે, સુખ તો સૌ કોઈ ભોગવે કે વેઠે છે."
2. નીચેના પ્રશ્નોના બે-ત્રણ વાક્યમાં ઉત્તર લખો :

સાચો જવાબ: નાયિકાએ પોતાના ઘરને કાચના બારણાં (કમાડ) વડે ખૂબ સજાવ્યું અને નાજુક સંબંધો સાચવવાનો પ્રયત્ન કર્યો, છતાં તે સંબંધ ક્ષણભંગુર અને નાજુક સાબિત થયો. કાચ જેવા નાજુક સંબંધમાં જરા પણ ઠેસ વાગે તો તે તૂટી જાય છે, તેમ પતિના અબોલા દૂર ન થતાં નાયિકાની વિરહ અને ઉપેક્ષાની ગહન વેદના 'કાચનાં કમાડ' શબ્દ દ્વારા પ્રગટી છે.

સાચો જવાબ: નાયિકા સમડી મારફતે પોતાના દાદાની ડેલીએ સંદેશો મોકલાવે છે કે "તમારી દીકરીને સાસરવાસમાં અસહ્ય દુઃખો પડ્યાં છે અને પતિએ ભવના અબોલા રાખ્યા છે, માટે આ દુઃખમાંથી ઉગારો."

સાચો જવાબ: નાયિકાને સાસરવાસમાં પતિના ભવના અબોલાનું મોટું દુઃખ વેઠવું પડે છે. તેણે ડુંગર કોરીને ઘર બનાવ્યાં, અગર અને ચંદન જેવાં સુગંધી કાષ્ઠોના ચૂલા બનાવી ટોપરાનું બળતણ કર્યું અને દૂધના આંધણ મેલી ચોખા ઓર્યા—આટઆટલા સમર્પણ છતાં પતિનું મન જીતી શકાયું નહીં.
3. નીચેના પ્રશ્નોના સવિસ્તર ઉત્તર લખો :

સાચો જવાબ:

નાયિકાએ પતિના અબોલા ઉકેલવા અને તેમને મનાવવા માટે અત્યંત કઠિન અને સમર્પણ ભાવથી ભરેલા પ્રયત્નો કર્યા. તેણે ડુંગર કોરીને ઘર બનાવ્યા અને કાચના કમાડ જડાવ્યા. અગર અને ચંદન જેવાં કિંમતી અને સુગંધી લાકડાંનો ચૂલો બનાવ્યો અને તેમાં બળતણ તરીકે ટોપરાનો ઉપયોગ કર્યો. પતિ માટે પ્રેમથી દૂધના આંધણ મૂકીને તેમાં ઉત્તમ શેર ચોખા ઓર્યા.



પરિણામ: આટઆટલી આકરી સાધના, પ્રેમ અને સમર્પણ છતાં પતિનું મન પીગળ્યું નહીં અને પરિણામે પતિના 'ભવના અબોલા' કાયમ રહ્યા.


સાચો જવાબ:

નાયિકા આકાશમાં સમસમતી ઊડતી સમડીને પોતાની બેન માનીને વિનંતી કરે છે કે તે તેના દાદાની ડેલીએ જઈને સંદેશો આપે કે "તમારી દીકરી સાસરે અસહ્ય દુઃખ વેઠી રહી છે."



જ્યારે દાદા તેને સહનશીલ બનવાની અને દુઃખ વેઠવાની સલાહ આપે છે, ત્યારે નાયિકા સંદેશાના વળતા પ્રત્યુત્તરમાં પોતાની લાચારી વ્યક્ત કરતા કહે છે કે:





  • જો ખેતર હોય તો ખેડી શકાય, પણ ડુંગર કેમ ખેડાય?




  • કૂવો હોય તો તેનો તાગ મેળવી શકાય, પણ સમુદ્ર કેમ તાગી શકાય?




  • બળદ હોય તો વેચી શકાય, પણ પરણેલા પતિને કેમ વેચાય?




  • કાગળ પર લખેલું હોય તો વંચાય, પણ વિધાતાએ લખેલાં કરમ (નસીબ) કેમ વંચાય?



    આ રીતે નાયિકા પોતાના અસહ્ય દુઃખ અને પ્રારબ્ધની વિષમતાનો સંદેશ પિતા સુધી પહોંચાડે છે.




```php
Warning: session_start(): Session cannot be started after headers have already been sent in /home/u367000040/domains/gyanistudent.in/public_html/footer.php on line 8
```