ધોરણ 7 | విષય: Sanskrit
એક જંગલ છે. જંગલમાં એક બકરી છે. સા પોતાના બચ્ચાને કહે છે, “બેટા, હું બહાર જાઉં છું. હું જલ્દી પાછી આવીશ. તું અહીં જ રહેજે.”
બકરી જંગલમાં જાય છે. બચ્ચું પણ પાછળ પાછળ જાય છે. બચ્ચું રસ્તો ભૂલી જાય છે. તેથી તે રોવા લાગે છે. શિયાળ બચ્ચાને જુએ છે. તે તેનું કુમળું માંસ ખાવા ઈચ્છે છે.
શિયાળ કહે છે, “તમે કોણ છો? શા માટે રોઓ છો?” સમસ્યા જાણીને અતિ દયાથી તે કહે છે, “ચિંતા ન કરો, હું તમને માતા પાસે લઈ જઈશ. મારી સાથે ચાલો. તે મારી ઓળખીતી છે.”
બકરીનું બચ્ચું કહે છે, “હું તમને ઓળખતો નથી. મારી માતા કહે છે કે અજાણ્યા માણસ સાથે ક્યાંય પણ ન જવું.” છેતરનારૂં શિયાળ કહે છે, “મારા વિશે ચિંતા ન કરો. જુઓ ત્યાં એક પીપળાનું ઝાડ છે. ત્યાં તમારી માતા તમને શોધે છે.”
બકરીનું બચ્ચું શિયાળ સાથે જાય છે. તે જ ક્ષણે બકરી આવી પહોંચે છે. પોતાના પુત્ર સાથે છેતરનારા શિયાળને જોઈને તે કહે છે, “બેટા, તું આની સાથે ક્યાં જાય છે? આનો વિશ્વાસ ન કરવો જોઈએ.”
બચ્ચું માતા પાસે દોડી જાય છે. બચ્ચાના મુખેથી ઘટના સાંભળીને બકરી ગુસ્સે થાય છે. બકરી શિયાળ પર પ્રહાર કરે છે. શિયાળ ભાગી જાય છે.
બકરી બચ્ચાને કહે છે, “બેટા, અજાણ્યા માણસ પર ક્યારેય વિશ્વાસ ન જ કરવો જોઈએ. ન તો મિત્રતા કરવી જોઈએ કે ન તો ક્યાંય જવું જોઈએ.”
स्वस्य
शीघ्रम्
तिष्ठतु
विस्मरति
खादितुम्
करुणतया
नेष्यामि
वञ्चकः
पिप्पलवृक्षः
अन्विष्यति
शृगालेन
क्रुध्यति
૧. કુમળું = सुकोमलम्
૨. પીપળાનું ઝાડ = पिप्पलवृक्षः
૩. બકરી = अजा
૪. તરત (જલ્દી) = शीघ्रम्
૫. સાંભળીને = श्रुत्वा
૬. છોડે છે (રસ્તો ભૂલે છે) = विस्मरति / त्यजति
૭. મારવું (પ્રહાર કરવો) = प्रहरति
૮. ભાગી જાય છે = पलायते
યોગ્ય ક્રમ:
(૩) पुत्र, अहं बहिः गच्छामि ।
(૪) शृगालः शिशुं पश्यति ।
(૫) “चिन्ता मास्तु, अहं मातुः समीपं नेष्यामि ।”
(૨) अजाशिशुः शृगालेन सह गच्छति ।
(૬) शिशुमुखात् घटनां श्रुत्वा अजा क्रुध्यति ।
(૧) “पुत्र, अपरिचितस्य उपरि कदापि विश्वासः नैव कर्तव्यः ।”
(ઉદાહરણ: दर्शन -> दर्शनीय, गम् -> गमनीय)
(૩) पठ् = पठनीय (વાંચવા યોગ્ય)
(૪) वन्द् = वन्दनीय (વંદન કરવા યોગ્ય)
(૫) पूज् = पूजनीय (પૂજન કરવા યોગ્ય)
(ઉદાહરણ: बालः रोटिकां खादितुम् इच्छति ।)
(૧) छात्रा (पाठ, पठ्)
ઉત્તર: छात्रा पाठं पठितुम् इच्छति ।
(૨) शिक्षकः (कथा, कथय)
ઉત્તર: शिक्षकः कथां कथयितुम् इच्छति ।
(૩) सरला (क्रीडा, क्रीड्)
ઉત્તર: सरला क्रीडां क्रीडितुम् इच्छति ।
(૪) प्रणवः (चित्र, रचय)
ઉત્તર: प्रणवः चित्रं रचयितुम् इच्छति ।
(૧) ________ अश्वः धावति ।
ઉત્તર: एकः अश्वः धावति । (પુલ્લિંગ)
(૨) ________ बालकः क्रीडति ।
ઉત્તર: एकः बालकः क्रीडति । (પુલ્લિંગ)
(૩) ________ बाला पठति ।
ઉત્તર: एका बाला पठति । (સ્ત્રીલિંગ)
(૪) ________ मन्दिरम् अस्ति ।
ઉત્તર: एकम् मन्दिरम् अस्ति । (નપુપંસકલિંગ)
(૫) ________ शाला अस्ति ।
ઉત્તર: एका शाला अस्ति । (સ્ત્રીલિંગ)
(૬) ________ चित्रं पश्यामि ।
ઉત્તર: एकम् चित्रं पश्यामि । (નપુપંસકલિંગ)
अधिकारी = અધિકારી
उट्टङ्कः = ટાઇપિસ્ટ
प्राध्यापकः = પ્રાધ્યાપક
અધિવક્તા = વકીલ
વિક્રેયિકઃ = વિક્રેતા / વેચનાર
અભિયન્તા = ઇજનેર (Engineer)
લિપિકારઃ = લહિયો (Clerk)
વ્યાખ્યાતા = વ્યાખ્યાતા (Lecturer)