ધોરણ 7 | విષય: Science
(i) દોડતી વખતે તમારા હાથની ગતિ: દોલન ગતિ
(ii) સીધા રસ્તા પર ગાડાને ખેંચી જતા બળદની ગતિ: સુરેખ ગતિ
(iii) ચકડોળમાં બેઠેલા બાળકની ગતિ: વર્તુળમય ગતિ
(iv) ચીંચવા પર બેઠેલા બાળકની ગતિ: દોલન ગતિ
(v) વિદ્યુત ઘંટડીની હથોડીની ગતિ: દોલન ગતિ
(vi) સીધા પુલ પરથી પસાર થતી રેલગાડીની ગતિ: સુરેખ ગતિ
(i) સમયનો મૂળભૂત એકમ સેકન્ડ છે. $\rightarrow$ સાચું
(ii) દરેક પદાર્થ અચળ ઝડપે ગતિ કરે છે. $\rightarrow$ ખોટું (બધા પદાર્થોની ઝડપ અચળ હોતી નથી)
(iii) બે શહેરો વચ્ચેનું અંતર કિલોમીટરમાં માપવામાં આવે છે. $\rightarrow$ સાચું
(iv) આપેલા લોલકનો આવર્તકાળ અચળ હોય છે. $\rightarrow$ સાચું
(v) ટ્રેનની ઝડપ m/h માં મપાય છે. $\rightarrow$ ખોટું (સામાન્ય રીતે km/h માં મપાય છે)
ગણતરીની વિગતો
ગણતરી:
કુલ અંતર = $240 \text{ km}$
કુલ સમય = $4 \text{ h}$
$$\text{ઝડપ} = \frac{\text{કાપેલું કુલ અંતર}}{\text{તે માટે લાગતો કુલ સમય}}$$
$$\text{ઝડપ} = \frac{240}{4} = 60 \text{ km/h}$$
જવાબ: ટ્રેનની ઝડપ 60 km/h થાય.
(i) અચળ ઝડપે ગતિ કરતી કાર: અંતર-સમયનો આલેખ સુરેખા (સીધી રેખા) મળશે.
(ii) રોડની બાજુમાં ઊભેલી કાર: અંતર-સમયનો આલેખ X-અક્ષને સમાંતર સુરેખા મળશે.
ગણતરી:
પ્રથમ 15 મિનિટ ($1/4$ કલાક) માં અંતર: $40 \times \frac{1}{4} = 10 \text{ km}$
બીજી 15 મિનિટ ($1/4$ કલાક) માં અંતર: $60 \times \frac{1}{4} = 15 \text{ km}$
કુલ અંતર: $10 + 15 = 25 \text{ km}$
જવાબ: (ii) 25 km