chapter 1

સાચો જવાબ: "તું આમંત્રિત અતિથિ એનો નહિ સ્વામી નહિ દાસ, આ તો ઈશ તણો આવાસ." (તમને ગમતી અન્ય કોઈ પણ પંક્તિ પણ ગાઈ શકો છો.)

સાચો જવાબ: ઈશ્વરે આપેલું આ સુંદર જીવન, પ્રકૃતિ (નદી, પર્વત, હવા) અને ખાવા માટે અનાજ બધું જ ગમે છે, કારણ કે આ બધી વસ્તુઓ વગર આપણે જીવી શકતા નથી.

સાચો જવાબ: ના, મને નવરું રહેવું બિલકુલ નથી ગમતું, કારણ કે નવરા બેસી રહેવાથી આળસ આવે છે અને સમય બગડે છે.

સાચો જવાબ: નવરાશના સમયમાં મને વાર્તાની ચોપડીઓ વાંચવી, ચિત્રો દોરવા, નવી રમતો રમવી અને માતા-પિતાને ઘરકામમાં મદદ કરવી ગમે છે.

સાચો જવાબ: હું મારા મિત્રો સાથે શાળાની રિસેસમાં લંચબોક્સનો નાસ્તો, ચોકલેટ, બિસ્કિટ અને ફળો વહેંચીને ખાઉં છું.

સાચો જવાબ:

(કૌંસમાં આપેલા શબ્દોમાંથી સમાન અર્થવાળા શબ્દો શોધીને જોડ બનાવવાની છે)

• 
  

  ઉદા. દાસ = સેવક

  
  


• 
  

  આવાસ = ઘર

  
  


• 
  

  અતિથિ = મહેમાન

  
  


• 
  

  ઉતાવળું = અધીરું

  
  


• 
  

  ગજું = ક્ષમતા (તાકાત)

  
  

સાચો જવાબ:

(અહીં વિરોધી શબ્દોનો ઉપયોગ કરીને વાક્ય બનાવવાના છે)

 

૧. દાસ – સ્વામી

વાક્ય ૧ (દાસ): રાજાના દરબારમાં કેટલાય દાસ કામ કરતા હતા.

વાક્ય ૨ (સ્વામી): ઈશ્વર આ આખી સૃષ્ટિના સ્વામી છે.

૨. હાસ્ય - રુદન

વાક્ય ૧ (હાસ્ય): જોક્સ સાંભળીને બધાના ચહેરા પર હાસ્ય આવી ગયું.

વાક્ય ૨ (રુદન): નાનું બાળક ભૂખ્યું થતાં જ રુદન કરવા લાગ્યું.

૩. ધીરજ – ઉતાવળ

વાક્ય ૧ (ધીરજ): કોઈ પણ મુશ્કેલ સમયમાં ધીરજ રાખવી જોઈએ.

વાક્ય ૨ (ઉતાવળ): ઉતાવળ કરવાથી સારું કામ પણ બગડી જાય છે.

૪. અખંડ – ખંડિત

વાક્ય ૧ (અખંડ): મંદિરમાં અખંડ દીવો પ્રગટી રહ્યો છે.

વાક્ય ૨ (ખંડિત): તોફાનમાં ભગવાનની મૂર્તિ ખંડિત થઈ ગઈ.

 

 

સાચો જવાબ: અતિથિ (માણસ)

સાચો જવાબ: રોટી (ભગવાનનું દીધેલું ભોજન)

સાચો જવાબ: ઈશ્વરના જનને (બધા માણસોને)

સાચો જવાબ: હાસ (હાસ્ય)

સાચો જવાબ: બ્રહ્મચિચોડો (સૃષ્ટિનું ચક્ર)

સાચો જવાબ: ધૂંસરી (જવાબદારી)

સાચો જવાબ: રોટી

 

સાચો જવાબ: છાશ

સાચો જવાબ: (આ પ્રવૃત્તિ વર્ગખંડમાં બધા વિદ્યાર્થીઓએ સાથે મળીને કાવ્ય ગાવાનું છે.)

સાચો જવાબ:

• 
  

  ૧. સંતોષ : એ પીરસે તે ખા તું રસથી એ આપે તે લે

  
  


• 
  

  ૨. સમભાવ : એનાં જનને તારાં ગણીને

  
  


• 
  

  ૩. પ્રવૃત્ત : તું નવરો નવ રે’જે વહેજે

  
  


• 
  

  ૪. ધીરજ : તું અથરો નવ થાજે જાવા

  
  


• 
  

  ૫. સંપ : વળી ચોંટી સૌ સાથે વહેંચીને ખાજે

  
  

સાચો જવાબ:

1. તું એનો આમંત્રેલ મહેમાન છે.

પંક્તિ: તું આમંત્રિત અતિથિ એનો

2. આ તો ઈશ્વરનું ઘર છે.

પંક્તિ: આ તો ઈશ તણો આવાસ

3. એનાં માણસોને તું પોતાનાં સમજ.

પંક્તિ: એનાં જનને તારાં ગણીને

4. તું હંમેશાં કામ કરતો જ રહેજે.

પંક્તિ: તું નવરો નવ રે’જે વહેજે

5. કામમાં કોઈ કસર ન આવવી જોઈએ.

પંક્તિ: કામમાં ના'વે કદીય કચાશ

સાચો જવાબ: આ સમગ્ર દુનિયા કે જગતને 'ઈશ તણો આવાસ' (ભગવાનનું ઘર) કહ્યો છે. કારણ કે આ સૃષ્ટિની રચના ઈશ્વરે કરી છે અને અહીંની દરેક વસ્તુ પર તેમનો જ અધિકાર છે.

સાચો જવાબ: ઈશ્વર આપણને જે ભોજન (રોટી) આપે છે, આપણી શક્તિ પ્રમાણે કામ આપે છે અને આપણને ખુશ રાખે છે તે બધી ઈશ્વરની કૃપાની વાત કાવ્યમાં કરવામાં આવી છે.

સાચો જવાબ: શ્વર આપણને જે કંઈ પણ આપે છે તે પ્રસાદ સમજીને, કોઈ પણ જાતની આનાકાની વગર, આનંદથી સ્વીકારી લેવું જોઈએ. તેથી ઈશ્વર પીરસે તે રસથી (આનંદથી) ખાવાનું કહ્યું છે.

સાચો જવાબ: કામ કરવા બાબતે કવિ કહે છે કે આપણે ક્યારેય નવરા બેસી રહેવું જોઈએ નહીં. આપણી શક્તિ (ગજા) પ્રમાણે જવાબદારી ઉપાડીને સતત મહેનત કરવી જોઈએ અને કામમાં કોઈ ખામી રાખવી જોઈએ નહીં.

સાચો જવાબ: વહેંચીને ખાવાથી પરસ્પર પ્રેમ અને ભાઈચારો વધે છે. આપણે આ પૃથ્વી પર મહેમાન છીએ, તેથી સ્વાર્થ છોડીને બધા સાથે હળીમળીને રહેવું જોઈએ એટલા માટે વહેંચીને ખાવાનું કહ્યું છે.

સાચો જવાબ: સુધા એટલે 'અમૃત'. જો આપણે બધા સાથે હળીમળીને અને પ્રેમથી રહીએ, તો સામાન્ય છાશ પણ અમૃત જેવી પવિત્ર અને મીઠી લાગે છે. તે સંતોષનો ભાવ દર્શાવે છે.

સાચો જવાબ:

નવી પંક્તિઓ:

પંખી ગાય ગીતો મીઠા, વહે નદીઓ બારે માસ,

લીલાછમ આ ખેતરોમાં, ઈશ્વરનો છે વાસ,

આ તો ઈશ તણો આવાસ.

સાચો જવાબ:

નવી પંક્તિઓ:

આળસને તું દૂર ભગાડી, મહેનતનો કર પ્રકાશ,

સત્કર્મની વાટ પકડીને, પૂર્ણ કર તું આશ,

આ તો ઈશ તણો આવાસ.