chapter 16

સાચો જવાબ: હા, હું પરિવાર સાથે સોમનાથ અને દ્વારકા યાત્રાએ ગયો છું.

સાચો જવાબ: : અંબાજી, ડાકોર, પાવાગઢ, ગિરનાર, હરિદ્વાર, મથુરા અને કાશી.

સાચો જવાબ: હા, પરીક્ષામાં સારા ગુણ લાવવા માટે દરરોજ નિયમિત ૨ કલાક વાંચવાનો સંકલ્પ કરું છું.

સાચો જવાબ: હા, મને તાવ અને શરદી થઈ હતી ત્યારે દવા લેવા જવું પડ્યું હતું.

સાચો જવાબ: મને જરૂરિયાતમંદ વ્યક્તિને મદદરૂપ થવામાં પૈસા વાપરવા વધુ ગમે છે.

સાચો જવાબ:

1. 
   
   
   
   • 
     

     હા, મેં મારા વર્ગના એક મિત્ર પાસે પુસ્તક નહોતું ત્યારે તેને મારું પુસ્તક વાંચવા આપીને મદદ કરી હતી.

     
     
   
   
   
   


2.  

સાચો જવાબ: હું જરૂરિયાતમંદને ભોજન આપીને, ભણવામાં મદદ કરીને કે આર્થિક સહાય કરીને મદદ કરીશ.

સાચો જવાબ:

1. 
   

   ફળદાયી: ફળ આપનાર / લાભદાયી

   
   
   
   
   
   • 
     

     વાક્ય: સવારે નિયમિત કસરત કરવી એ આરોગ્ય માટે ફળદાયી નીવડે છે.

     
     
   
   
   
   


2. 
   

   દુઃખદાયી: દુઃખ આપનાર / કષ્ટદાયક

   
   
   
   
   
   • 
     

     વાક્ય: અકસ્માતમાં ઈજા થવી એ ખૂબ જ દુઃખદાયી ઘટના છે.

     
     
   
   
   
   


3. 
   

   આનંદદાયી: આનંદ આપનાર / સુખદાયક

   
   
   
   
   
   • 
     

     વાક્ય: શાળાનો પ્રવાસ અમારા માટે ખૂબ જ આનંદદાયી રહ્યો.

     
     
   
   
   
   

સાચો જવાબ:

સ્થાનિક શબ્દ	માન્ય (શિષ્ટ) શબ્દ	વાક્યપ્રયોગ
પાંહે	પાસે	મારી પાસે વાર્તાનું સુંદર પુસ્તક છે.
નીકર	નહિતર	વહેલા નીકળો, નહિતર બસ છૂટી જશે.
પાણા	પથ્થર	રસ્તા પરથી પથ્થર ખસેડી દેવો જોઈએ.
ટેશન	સ્ટેશન	અમે ટ્રેન પકડવા સ્ટેશન પહોંચ્યા.
પોગાડ	પહોંચાડ	મને સમયસર શાળાએ પહોંચાડ.

 

સાચો જવાબ:

1. 
   

   શિયાળામાં અગ્નિ હૂંફાળવો બની રહે છે.

   
   


2. 
   

   દુનિયામાં મોટું દુઃખ રોટલાનું, બાકી તો મનના બધા ચાળા.

   
   


3. 
   

   પરાણે પાનાચંદ ઘેર લઈ ગયો અને જમવા પણ બેસાડી દીધો.

   
   


4. 
   

   કાકીમા માટે ઠાકોરજી એક જીવતી જાગતી વ્યક્તિ બની ગયા હતા.

   
   


5. 
   

   કાકીમાના દિયર એમને માસિક ખાધા ખરચ માટે ત્રીસ રૂપિયા આપતા.

   
   

સાચો જવાબ:

1. 
   

   લેખકે જૂઠનો આશ્રય લઈ ખાવાનું ટાળ્યું.

   
   
   
   
   
   • 
     

     જવાબ: (ક) બીમારીને લીધે ભૂખ નથી લાગતી એવું લેખક પોતાની માને જણાવવા નથી માંગતા.

     
     
   
   
   
   


2. 
   

   સાંજ પડતાં લેખકને ખૂબ થાક લાગતો, કેમ કે...

   
   
   
   
   
   • 
     

     જવાબ: (બ) લેખકના શરીરમાં બીમારીએ ઘર કર્યું હતું તેથી.

     
     
   
   
   
   


3. 
   

   કાકીમાને છેલ્લી ઇચ્છા...

   
   
   
   
   
   • 
     

     જવાબ: (ક) જાત્રા કરવાની હતી.

     
     
   
   
   
   


4. 
   

   ડૉ. વસાવડાએ શરીર તપાસીને નિદાન કર્યું કે...

   
   
   
   
   
   • 
     

     જવાબ: (ક) તમારા જમણા ફેફસા પર ક્ષયની અસર છે.

     
     
   
   
   
   


5. 
   

   કાકીમાએ જાત્રા કરવાનું માંડી વાળ્યું, કેમ કે...

   
   
   
   
   
   • 
     

     જવાબ: (ક) બીમાર ભત્રીજાને દવા માટે પૈસાની જરૂર હતી.

     
     
   
   
   
   

સાચો જવાબ:

1. 
   

   "તમારા શરીરમાં નબળાઈ છે." → ડૉ. વસાવડા (પાઠમાં સંવાદ: "તમે તો એનેમિક લાગો છો!")

   
   


2. 
   

   "તમે જાત્રાએ આવવાની ના પાડો છો તેની મને નવાઈ લાગે છે." → વનરાવનદાસ

   
   


3. 
   

   "ભાઈ આપણા શરીરની કાળજી લેવી." → બા (માતા)

   
   


4. 
   

   "અરે દોસ્ત, જમો-જમો. હજુ થોડું લો." → પાનાચંદ

   
   

સાચો જવાબ:

1. 
   

   શેઠ ખૂબ જ દયાળુ હતા. → જાત્રા ફળી

   
   


2. 
   

   ઘરેથી જ નક્કી કરીને નીકળ્યો કે દાક્તર પાસે જઈ આવું. → જાત્રા ટળી

   
   


3. 
   

   હું સાચું જ બોલી ગયો કે મારે જમવું નથી. → જાત્રા ટળી

   
   


4. 
   

   કાકીમા આવતા મહિને આવવાના છે. → જાત્રા ટળી

   
   


5. 
   

   કાગળ પાનાચંદનો આવ્યો હતો કે તે ગુરુવારે આવશે. → જાત્રા ટળી

   
   

સાચો જવાબ: લેખકનું ઘર તેર રૂપિયાના ભાડાવાળો માત્ર એક જ નાનો ઓરડો હતો, જેમાં પૂરતી સગવડો નહોતી.

સાચો જવાબ: જો લેખક પોતાની બીમારી કે ભૂખ ન લાગવા વિશે સાચું કહે તો માતા અને પત્ની ચિંતામાં પડી જાય અને પોતે પણ ન જમે, તેથી તેમનો જીવ ન બળે તે માટે લેખક પાનાચંદે પરાણે જમાડ્યો હોવાનું જૂઠું બોલ્યા.

સાચો જવાબ: લેખકનું શરીર દિવસે દિવસે હળદર જેવું પીળું પડી રહ્યું હતું અને તેમનો ખોરાક પણ સાવ ઘટી ગયો હતો.

સાચો જવાબ: ડૉક્ટરે ફેફસામાં ક્ષય (ટીબી) ની ગંભીર બીમારી હોવાનું જણાવ્યું ત્યારે પોતાની આ બીમારી વિશે જાણીને માતા અને પત્ની પર શું વિતશે અને આર્થિક તંગી વચ્ચે સારવાર કેમ થશે એ વિચારીને આંખોમાં ઝળહળિયાં આવી ગયાં.

સાચો જવાબ: કાકીમાએ જાણ્યું કે ભત્રીજાને ક્ષયની ગંભીર બીમારી છે અને સારવાર માટે પૈસા નથી, તેથી ધામોની યાત્રા કરવા કરતાં બીમાર ભત્રીજાનો જીવ બચાવવો એ જ સાચો માનવધર્મ સમજીને તેમણે જાત્રા માંડી વાળી.

સાચો જવાબ:

1. 
   

   "આપણને ગરીબને તો કાયા એ જ મૂડી."

   
   
   
   
   
   • 
     

     સમજૂતી: ગરીબ માણસ પાસે ધન કે સંપત્તિ હોતી નથી. તેમનું શરીર (કાયા) જ એમની કમાણી કરવાનો અને રોજી-રોટી મેળવવાનો એકમાત્ર આધાર છે. જો શરીર જ બીમાર પડી જાય તો આજીવિકા બંધ થઈ જાય છે.

     
     
   
   
   
   


2. 
   

   "શરીર એકવાર હાથથી જાય પછી કાબૂમાં આવતાં બહુ વાર લાગે છે."

   
   
   
   
   
   • 
     

     સમજૂતી: જો બીમારીની શરૂઆતમાં જ કાળજી કે સારવાર ન લેવાય અને શરીર વધારે બગડી જાય, તો તેને ફરીથી સ્વાસ્થ્યપ્રદ અને સાજું-નરવું કરવામાં ખૂબ લાંબો સમય અને મોટી મુશ્કેલી પડે છે.

     
     
   
   
   
   

સાચો જવાબ:

પ્રસ્તાવના:

પ્રવાસ એ શિક્ષણની સાથે જીવનનો સાચો આનંદ મેળવવાનું ઉત્તમ માધ્યમ છે. ગયા વર્ષે શિયાળાની વેકેશનની રજાઓમાં મારી શાળામાંથી ગિરનાર અને સોમનાથનો ત્રણ દિવસનો પ્રવાસ ગોઠવવામાં આવ્યો હતો.

પ્રવાસનું વર્ણન:

અમે બસ દ્વારા સવારે વહેલા જૂનાગઢ પહોંચ્યા. ગિરનાર પર્વત પર પ્રકૃતિનું અદ્ભુત સૌંદર્ય પથરાયેલું હતું. અમે પગથિયાં ચડીને ઉપર ગયા અને પ્રકૃતિની ગોદમાં મનોહર દ્રશ્યો જોયા. બીજા દિવસે અમે વિશ્વપ્રસિદ્ધ પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગ સોમનાથ મહાદેવના દર્શને ગયા. ત્યાં સાંજની સુંદર આરતી અને દરિયાકિનારે ઊછળતાં મોજાં જોઈને અમારું મન પ્રફુલ્લિત થઈ ગયું.

ઉપસંહાર:

આ પ્રવાસમાં મિત્રો સાથે હસવા-રમવાની, સાથે જમવાની અને નવી-નવી જગ્યાઓ જોવાની ખૂબ મજા આવી. આ પ્રવાસે મને પ્રકૃતિની નજીક લાવ્યો અને જીવનભર યાદ રહે તેવા મધુર અનુભવો આપ્યા.