ધોરણ 8 | విષય: SocialScience
ઉદ્યોગોના સ્થાનીકરણ પર અસર કરતાં મુખ્ય પરિબળો: કાચા માલની ઉપલબ્ધતા, ભૂમિ, જળ, શ્રમ (મજૂરો), ઊર્જા (વીજળી), મૂડી, પરિવહન (વાહનવ્યવહાર) અને બજાર છે
બેંગલૂરુ (સિલિકોન ઉચ્ચપ્રદેશ) અને કેલિફોર્નિયા (સિલિકોન વેલી) વચ્ચેની સમાનતાઓ:
બંને સ્થળોએ આખું વર્ષ અનુકૂળ અને આહલાદક સમશીતોષ્ણ આબોહવા રહે છે.
બંને વિસ્તારોમાં ઉચ્ચ તકનીકી માળખાકીય સુવિધાઓ, સંશોધન કેન્દ્રો અને કુશળ આઈટી નિષ્ણાતો ઉપલબ્ધ છે.
સમયના તફાવતનો ઉપયોગ કરીને બંને સ્થળોની કંપનીઓ 24 કલાક સતત કામ કરતી રહીને વૈશ્વિક સ્તરે સંકલન સાધે છે.
| મુદ્દો | ખેતી આધારિત ઉદ્યોગ | ખનીજ આધારિત ઉદ્યોગ |
|---|---|---|
| કાચો માલ | આ ઉદ્યોગોને કાચો માલ કૃષિપેદાશોમાંથી (ખેતીમાંથી) પ્રાપ્ત થાય છે. | આ ઉદ્યોગોને કાચો માલ પૃથ્વીના પેટાળમાંથી મળતા ખનિજોમાંથી પ્રાપ્ત થાય છે. |
| ઉદાહરણો | સુતરાઉ કાપડ ઉદ્યોગ, શણ ઉદ્યોગ, ખાંડ ઉદ્યોગ, વનસ્પતિ તેલ ઉદ્યોગ. | લોખંડ-પોલાદ ઉદ્યોગ, સિમેન્ટ ઉદ્યોગ, રસાયણ ઉદ્યોગ. |
| મુદ્દો | સાર્વજનિક ક્ષેત્રના ઉદ્યોગ | સંયુક્ત ક્ષેત્રના ઉદ્યોગ |
|---|---|---|
| માલિકી અને સંચાલન | આ ઉદ્યોગોની સંપૂર્ણ માલિકી અને સંચાલન સરકાર હસ્તક હોય છે. | આ ઉદ્યોગોની માલિકી અને સંચાલન સરકાર અને ખાનગી વ્યક્તિ કે વ્યક્તિઓના સમૂહ બંનેના સહિયારા ભાગીદારીમાં હોય છે. |
| ઉદાહરણો | હિન્દુસ્તાન એરોનોટિકલ્સ લિમિટેડ (HAL), સ્ટીલ ઓથોરિટી ઓફ ઇન્ડિયા (SAIL). | મારુતિ લિમિટેડ (Maruti Udyog Limited). |